
Poniedziałek, 2 listopada, zbliża się do południa, a Polska powoli wraca z cmentarzy, choć mam wrażenie, że niektórzy politycy wcale z nich nie wrócili, ponieważ nadal z zapałem odprawiają egzekwie nad polską demokracją. Po weekendzie pełnym patriotycznych uniesień, przepychanek i nocnych wycieczek prezydenta do Trybunału Konstytucyjnego przystąpiliśmy do normalnej pracy, czyli ustalania, kto ma prawo do tej pracy przystąpić. Przed Trybunałem stoją policjanci, w środku urzędują sędziowie wybrani przez obecny Sejm, a Bogdan Święczkowski zapowiada, że również będzie przychodził, ponieważ nie uznaje decyzji o odsunięciu go od obowiązków. Jest to niewątpliwie najbardziej zaawansowany system organizacji pracy w Europie: połowa pracowników chce wejść, druga połowa nie chce ich wpuścić, a wszyscy pobierają wynagrodzenia z jednego budżetu. Gdyby podobne zasady wprowadzono w piekarniach, Polacy musieliby nauczyć się jeść surową mąkę.
Anna Korwin-Piotrowska zapowiada na jutro Zgromadzenie Ogólne sędziów Trybunału, prawdopodobnie o godzinie 15.30, podczas którego mają być omawiane sprawy organizacyjne, budżetowe oraz losowanie składów do postępowań dyscyplinarnych wobec Święczkowskiego i Bartłomieja Sochańskiego. Trudność polega na tym, że strony nie zgadzają się nawet co do tego, kto jest sędzią i kto może zwołać zgromadzenie. Co więcej, Święczkowski wydał wcześniej własne zarządzenie, ustanawiając od 3 do 6 listopada dniami wolnymi od pracy dla pracowników Trybunału. Piękna odpowiedź na kryzys konstytucyjny! Jedni zwołują zebranie, drudzy ogłaszają wolne, a obywatel dowiaduje się, że jego prawa będą rozpatrywane dopiero po ustaleniu, czy dzisiaj jest dzień roboczy. Nie zdziwię się, jeżeli następnym etapem sporu będzie powołanie dwóch portierów, z których każdy będzie miał obowiązek nie wpuszczać drugiego.
W tej wojnie coraz mniej chodzi o spokojne rozstrzygnięcie sporu prawnego, a coraz bardziej o polityczną skuteczność, której domagają się najbardziej zagorzali zwolennicy obu stron. Jest w tym sporo gorzkiej prawdy. Rząd chce pokazać, że potrafi działać, prezydent, że potrafi przeszkadzać, a politycy PiS, że potrafią rozpoznać zamach stanu szybciej, niż przeciętny Polak rozpoznaje własną teściową w tłumie. Kancelaria Prezydenta zapowiada zawiadomienia do prokuratury w sprawie domniemanego naruszenia nietykalności Karola Nawrockiego, natomiast sędziowie przedstawiają własne zarzuty dotyczące nocnej przepychanki. I pomyśleć, że jeszcze niedawno prawo konstytucyjne polegało przede wszystkim na interpretacji przepisów, a obecnie wymaga również znajomości anatomii, zasad zachowania równowagi i techniki bezpiecznego przechodzenia przez drzwi. Przyznaję, że popieram przywracanie praworządności, ale niepokoi mnie, kiedy obie strony próbują ją przywracać metodą, która coraz bardziej przypomina konkurs siłowania się na rękę. Konstytucja powinna przecież obowiązywać także wtedy, kiedy nasz przeciwnik ma mocniejszy uścisk.
Na tym tle przyjemną odmianą jest wiadomość o przyszłorocznej waloryzacji emerytur. Według najnowszych prognoz „Faktu” mogą one wzrosnąć nawet o 4,16 procent, co brzmi imponująco, dopóki człowiek nie przypomni sobie, że podwyżka jest odpowiedzią na rosnące ceny. Przy emeryturze trzech tysięcy złotych oznaczałoby to około 125 złotych brutto miesięcznie więcej, więc senior może zacząć snuć śmiałe plany gospodarcze, obejmujące zakup leków, opłacenie ogrzewania, a przy wyjątkowo korzystnym układzie planet również kostki masła. Najbardziej fascynuje mnie, że państwo z dumą informuje o podwyżkach, których głównym zadaniem jest umożliwienie emerytowi kupowania mniej więcej tego samego co przed podwyżkami cen. Jest to niewątpliwie szczególna odmiana dobrobytu, w której człowiek otrzymuje więcej pieniędzy, żeby nie poczuć się bogatszy. Ekonomiści nazywają to zachowaniem siły nabywczej, natomiast emeryci mają na ten temat własne, znacznie krótsze określenia, których nie wypada przytaczać w poniedziałek przed obiadem.
Znacznie mniej zabawne wiadomości napłynęły z wojska. Dziennikarze Onetu, Edyta Żemła i Marcin Wyrwał, opisali historię młodej żołnierki Elizy z 23. Śląskiego Pułku Artylerii, która zarzuca starszemu stopniem wojskowemu przemoc seksualną, szantaż związany z oceną służbową i późniejsze nękanie. Sprawa jest przedmiotem dochodzenia, a przedstawione zarzuty wymagają rzetelnego wyjaśnienia. Nie ma tu miejsca na dowcip z krzywdy kobiety. Jest natomiast miejsce na gorzką ironię wobec instytucji, w której tak wiele mówi się o honorze, dyscyplinie i odpowiedzialności, a pracownica zgłaszająca poważne problemy może ostatecznie znaleźć się poza służbą, podczas gdy opisany przez nią przełożony nadal pozostaje w jednostce. Polska armia kupuje nowoczesne uzbrojenie, rozwija systemy dowodzenia i przygotowuje się do zagrożeń przyszłości. Warto byłoby dopilnować, żeby potrafiła również chronić człowieka przed możliwym nadużywaniem władzy przez drugiego człowieka. Patriotyzm nie powinien kończyć się tam, gdzie zaczyna się wojskowa hierarchia.
Na szczęście pojawiła się też wiadomość naprawdę pogodna. Business Insider opublikował ranking polskich terenów wiejskich, które najskuteczniej przyciągają nowych mieszkańców. Zwyciężyły okolice Wasilkowa pod Białymstokiem, przed Czernicą na Dolnym Śląsku i Lesznowolą pod Warszawą. Okazuje się, że Polacy coraz chętniej uciekają na wieś, ale pod warunkiem że wieś znajduje się możliwie blisko miasta, najlepiej z dobrym dojazdem, internetem, szkołą, sklepem, przychodnią i możliwością zamówienia pizzy przed upływem godziny. Dawniej człowiek wyjeżdżał na wieś, żeby uciec od cywilizacji, dzisiaj przeprowadza się tam, aby mieć cywilizację za płotem, ale nie słyszeć jej przez okno. Nie dziwię się temu pragnieniu, zwłaszcza po ostatnim weekendzie, ponieważ coraz częściej sam mam ochotę zamieszkać w miejscu, do którego nie docierają polityczne konferencje prasowe, a jedynym zamachem stanu jest sąsiad przesuwający ogrodzenie o trzydzieści centymetrów.
Tymczasem jutro w Stanach Zjednoczonych odbędą się wybory połówkowe, które będą ważnym sprawdzianem polityki Donalda Trumpa, a w Polsce Rada Polityki Pieniężnej przygotowuje się do kolejnej decyzji o stopach procentowych. Świat zatem funkcjonuje dalej, banki centralne liczą pieniądze, Amerykanie liczą głosy, emeryci liczą złotówki, a polscy politycy liczą, ilu sędziów można uznać za nieistniejących, żeby uzyskać odpowiednie kworum. Wszystko to stanowi dowód, że matematyka jest nauką niezwykle przydatną, choć w polityce najczęściej służy do udowadniania, iż dwa plus dwa daje taki wynik, jaki jest akurat potrzebny partyjnemu kierownictwu.
I tak wchodzimy w poniedziałek, w którym Trybunał zastanawia się, kto może pracować, emeryci dowiadują się, o ile wzrośnie im świadczenie, wojsko musi odpowiedzieć na trudne pytania o własne standardy, a ludzie uciekają z miast w poszukiwaniu świętego spokoju. Zaczynam podejrzewać, że najważniejszym dobrem narodowym nie są już surowce, autostrady ani nawet liczba czołgów, lecz właśnie święty spokój, którego nie można znaleźć ani w budżecie państwa, ani w programach wyborczych.
Bo w Polsce wszystko można zorganizować: protest, konferencję, postępowanie dyscyplinarne, waloryzację, a nawet kilkudniowe wolne w Trybunale. Największy problem mamy tylko z organizacją normalnego państwa, w którym sędzia sądzi, żołnierz jest bezpieczny, emeryt nie musi się bać rachunków, a polityk potrafi choć przez jeden dzień nie ratować ojczyzny przed pozostałymi politykami.
I dlatego coraz lepiej rozumiem ludzi wyprowadzających się na wieś. Nie chodzi im o świeże powietrze ani śpiew ptaków. Chcą po prostu mieszkać dostatecznie daleko od Warszawy, żeby nie słyszeć, jak kolejny prezes dobija się do furtki.

Dodaj komentarz